Mùi hôi trong giày không chỉ gây khó chịu cho người đi mà còn khiến người xung quanh e ngại, đặc biệt khi đến nhà bạn bè hay văn phòng phải tháo giày. Nguyên nhân sâu xa là mồ hôi chân kết hợp với vi khuẩn sinh sôi trong môi trường ẩm, kín của giày. Thay vì giặt máy làm hỏng keo và form giày, bạn hoàn toàn có thể khử mùi bằng những nguyên liệu tự nhiên có sẵn trong bếp. Dưới đây là 7 cách đơn giản, rẻ tiền mà hiệu quả, kèm phân tích vì sao chúng hoạt động.
Điểm mấu chốt
- Mùi hôi giày sinh ra từ vi khuẩn phân hủy mồ hôi trong môi trường ẩm kín; khử mùi hiệu quả nhất khi vừa hút ẩm vừa diệt khuẩn.
- Baking soda, trà khô, chanh, giấm trắng, bã cà phê, vỏ cam quýt và tinh dầu tràm trà là 7 nguyên liệu tự nhiên khử mùi giày tốt, chi phí chỉ vài nghìn đồng mỗi lần.
- Phòng mùi quan trọng hơn chữa mùi: phơi giày nơi thoáng gió sau mỗi lần đi, luân phiên 2 đôi giày và thay tất cotton hàng ngày giúp giày luôn khô ráo.
Vì sao giày có mùi hôi và vì sao không nên lạm dụng giặt máy?
Bàn chân con người có hàng trăm nghìn tuyến mồ hôi, mỗi ngày có thể tiết ra một lượng mồ hôi đáng kể, nhất là khi vận động hoặc trời nóng ẩm như khí hậu Việt Nam. Mồ hôi bản thân không có mùi, nhưng khi thấm vào lót giày, nó tạo môi trường ẩm ấm lý tưởng cho vi khuẩn sinh sôi. Chính các hợp chất do vi khuẩn thải ra khi phân hủy mồ hôi và tế bào da chết mới gây ra mùi hôi đặc trưng. Theo phân tích của Báo Doanh Thu (baodoanhthu.com), đây cũng là lý do giày thể thao kín, giày da đi cả ngày thường "nặng mùi" hơn dép hay sandal thoáng khí.
Nhiều người nghĩ giặt máy là giải pháp nhanh, nhưng giặt máy tiềm ẩn rủi ro: lực quay mạnh làm bong keo dán đế, biến dạng form giày, phai màu vải và làm hỏng các chi tiết da. Giày sau khi giặt còn lâu khô trong điều kiện ẩm, vô tình tạo điều kiện cho vi khuẩn quay lại còn mạnh hơn. Vì vậy, các phương pháp khử mùi khô bằng nguyên liệu tự nhiên vừa an toàn cho giày, vừa tiết kiệm điện nước — tinh thần tiết kiệm cho gia đình mà các mẹo tiết kiệm trong nhà vẫn luôn hướng tới.
7 cách khử mùi hôi giày bằng nguyên liệu tự nhiên
Cách 1: Baking soda — "vua" hút mùi trong bếp. Baking soda (muối nở) có tính kiềm nhẹ, trung hòa các axit gây mùi và hút ẩm rất tốt. Rắc 1-2 thìa baking soda vào mỗi chiếc giày, lắc nhẹ cho bột phủ đều bên trong, để qua đêm (ít nhất 8 tiếng) rồi đổ bột ra, vỗ nhẹ cho sạch. Với giày mùi nặng, lặp lại 2-3 đêm liên tiếp. Lưu ý không dùng cho giày da thật cao cấp vì bột có thể làm khô bề mặt da nếu dùng quá thường xuyên.
Cách 2: Túi trà khô đã qua sử dụng. Trà chứa tanin có khả năng kháng khuẩn nhẹ và hút mùi. Sau khi pha trà, lấy túi trà vắt ráo nước, phơi cho se lại rồi nhét 1-2 túi vào mỗi chiếc giày, để qua đêm. Trà xanh và trà đen đều dùng được; túi trà càng khô thì hút mùi càng tốt. Đây là cách tận dụng phế phẩm nhà bếp gần như không tốn thêm chi phí.
(Ảnh minh họa: Baking soda, túi trà khô và chanh tươi — những nguyên liệu tự nhiên khử mùi giày hiệu quả, rẻ tiền)
Cách 3: Chanh tươi. Axit citric trong chanh diệt khuẩn và để lại mùi thơm tươi mát. Cắt chanh thành lát mỏng hoặc vắt lấy nước cốt pha loãng, dùng khăn mềm thấm và lau nhẹ bên trong giày, đặc biệt vùng lót và mũi giày. Để giày khô tự nhiên nơi thoáng gió. Không nên đổ trực tiếp nước chanh đậm đặc vào giày vải sáng màu vì có thể để lại vệt ố khi gặp nắng.
Cách 4: Giấm trắng pha loãng. Giấm trắng có tính axit nhẹ, ức chế vi khuẩn gây mùi rất hiệu quả. Pha giấm với nước theo tỉ lệ 1:2, xịt sương nhẹ vào bên trong giày rồi phơi nơi thoáng mát. Mùi giấm sẽ bay hết khi khô, để lại giày không còn mùi hôi. Cách này đặc biệt phù hợp với giày thể thao vải lưới.
Cách 5: Bã cà phê khô. Bã cà phê sau khi pha phin, đem phơi hoặc sấy khô hoàn toàn, cho vào túi vải mỏng hoặc tất cũ rồi đặt vào giày qua đêm. Cà phê vừa hút ẩm vừa át mùi hôi bằng hương thơm dễ chịu. Lưu ý bã cà phê phải thật khô, nếu còn ẩm sẽ phản tác dụng và làm giày thêm mùi mốc.
Cách 6: Vỏ cam, quýt, bưởi. Tinh dầu trong vỏ các loại quả họ cam quýt có mùi thơm tự nhiên và tính kháng khuẩn nhẹ. Ăn cam quýt xong, giữ lại vỏ, phơi se rồi nhét vào giày qua đêm. Sáng hôm sau giày sẽ có mùi thơm dịu rất dễ chịu. Đây là cách đơn giản nhất, phù hợp với cả giày của trẻ em.
Cách 7: Tinh dầu tràm trà. Tinh dầu tràm trà được nhiều nghiên cứu ghi nhận có đặc tính kháng khuẩn, kháng nấm tự nhiên. Nhỏ 3-5 giọt tinh dầu tràm trà lên một miếng bông gòn, đặt vào mỗi chiếc giày và để qua đêm. Ngoài khử mùi, cách này còn giúp hạn chế nấm chân — vấn đề thường đi kèm với giày ẩm. Không nhỏ tinh dầu trực tiếp lên da giày vì có thể làm ố màu.
(Ảnh minh họa: Rắc baking soda vào trong giày và để qua đêm là cách khử mùi đơn giản, hiệu quả nhất)
Phòng mùi hôi giày: 5 thói quen quan trọng hơn chữa mùi
Khử mùi chỉ giải quyết phần ngọn. Để giày luôn thơm tho, gia đình nên duy trì 5 thói quen sau:
- Luân phiên ít nhất 2 đôi giày: cho mỗi đôi "nghỉ" 24-48 giờ để khô hoàn toàn mồ hôi trước khi đi lại. Người đi làm nên có một đôi đi làm và một đôi dự phòng.
- Phơi giày nơi thoáng gió sau mỗi lần đi: tháo dây, mở rộng miệng giày, đặt ở nơi có gió lưu thông, tránh ánh nắng gắt trực tiếp làm hỏng keo và da.
- Thay tất hàng ngày, ưu tiên tất cotton: tất cotton thấm mồ hôi tốt hơn tất nilon. Người ra nhiều mồ hôi chân có thể mang theo một đôi tất dự phòng để thay giữa ngày.
- Vệ sinh lót giày định kỳ: lót giày tháo rời nên được giặt riêng mỗi 1-2 tuần và phơi khô hoàn toàn. Lót giày cũ, xẹp, có mùi dù đã giặt thì nên thay mới — chi phí chỉ vài chục nghìn đồng.
- Không đi giày khi chân còn ướt: sau khi rửa chân hoặc đi mưa về, lau khô chân hoàn toàn trước khi xỏ giày. Đây là nguyên nhân gây mùi mà nhiều người bỏ qua nhất.
Việc giữ giày dép gọn gàng, khô ráo cũng là một phần của nếp sống ngăn nắp trong nhà — tương tự như cách sắp xếp tủ quần áo gọn gàng giúp đồ đạc bền đẹp hơn, một kệ giày thoáng khí sẽ giúp giày của cả gia đình ít mùi hơn hẳn.
Câu hỏi: Giày da có dùng được baking soda và giấm không?
Nên thận trọng. Với giày da thật, ưu tiên túi trà khô, vỏ cam quýt và tinh dầu tràm trà — những cách không tiếp xúc trực tiếp chất bột hay axit với bề mặt da. Nếu dùng baking soda cho giày da, chỉ rắc một lượng nhỏ, không để quá 8 tiếng và lau sạch hoàn toàn sau đó. Giấm pha loãng chỉ nên xịt vào phần lót vải bên trong, tránh xịt lên da.
Câu hỏi: Mùi hôi quá nặng, đã thử nhiều cách không hết thì sao?
Khi mùi đã ăn sâu vào lót và đế giày sau thời gian dài, hãy thay lót giày mới trước — đây thường là "ổ mùi" chính. Sau khi thay lót, áp dụng baking soda qua đêm 2-3 lần liên tiếp. Nếu vẫn không cải thiện, có thể giày đã bị nấm mốc ăn sâu vào vật liệu, lúc đó nên cân nhắc thay giày mới để bảo vệ sức khỏe bàn chân.
Câu hỏi: Có nên dùng xịt khử mùi giày bán sẵn thay vì nguyên liệu tự nhiên?
Xịt khử mùi công nghiệp tiện lợi và tác dụng nhanh, nhưng nhiều loại chứa cồn và hương liệu tổng hợp có thể gây kích ứng với người da nhạy cảm, giá cũng cao hơn nhiều so với nguyên liệu bếp. Nguyên liệu tự nhiên an toàn hơn cho dùng thường xuyên, còn xịt công nghiệp nên để dành cho những lúc cần khử mùi cấp tốc trước khi ra ngoài.
Mùi hôi giày là vấn đề ai cũng có thể gặp, nhưng hoàn toàn có thể xử lý gọn với những thứ có sẵn trong bếp. Hãy bắt đầu ngay tối nay: rắc một ít baking soda vào đôi giày hay đi nhất, sáng mai bạn sẽ cảm nhận sự khác biệt. Và đừng quên 5 thói quen phòng mùi — vì một đôi giày khô ráo mỗi sáng luôn dễ chịu hơn một đôi giày phải "cấp cứu" mỗi tối.
