Nhiều gia đình Việt có một phòng trống sau khi con đi học xa hoặc chuyển nhà, và cho thuê phòng là cách biến phòng trống thành thu nhập đều đặn mỗi tháng. Nhưng cho thuê phòng trong chính ngôi nhà mình đang ở khác hẳn cho thuê cả căn nhà: bạn và khách sẽ dùng chung lối đi, nhà vệ sinh, bếp và giờ giấc sinh hoạt. Nếu không chuẩn bị kỹ về giá, hợp đồng và quy tắc chung sống, khoản thu nhập thêm có thể biến thành mâu thuẫn kéo dài. Bài viết này hướng dẫn bạn làm đúng từng bước ngay từ đầu.
- Giá thuê phòng phải dựa trên giá thị trường khu vực và những gì đã bao gồm trong giá, như điện, nước, wifi và chỗ để xe.
- Hợp đồng thuê phòng tuy ngắn gọn vẫn phải ghi rõ tiền thuê, tiền cọc, thời hạn, trách nhiệm sửa chữa và điều kiện chấm dứt.
- Quy tắc chung sống cần thỏa thuận trước bằng văn bản, từ giờ giấc, khách đến chơi đến việc dùng chung bếp và nhà vệ sinh.
Vì sao cho thuê phòng trong nhà cần chuẩn bị kỹ hơn cho thuê nguyên căn
Theo phân tích của Báo Doanh Thu (baodoanhthu.com), rắc rối khi cho thuê phòng thường không đến từ tiền thuê mà đến từ sinh hoạt chung. Khách về khuya gây ồn, khách nấu ăn mùi nặng, khách dẫn bạn bè ở lại qua đêm, hoặc tranh cãi về tiền điện khi dùng điều hòa nhiều, đều là những chuyện nhỏ nhưng lặp lại mỗi ngày sẽ thành mâu thuẫn lớn. Khi hai bên sống chung một mái nhà, một quy tắc không nói rõ từ đầu sẽ rất khó đặt ra sau này.
Một điểm khác là chủ nhà thường cho thuê theo quen biết, tin tưởng miệng mà không làm hợp đồng. Khi xảy ra tranh chấp về tiền cọc, hư hỏng đồ đạc hoặc khách dọn đi đột ngột, cả hai bên đều không có căn cứ để giải quyết. Hợp đồng không cần dài dòng hay cầu kỳ, nhưng phải có chữ ký và ghi rõ những điểm quan trọng nhất.
Ngoài ra, cho thuê phòng cũng liên quan đến an ninh và trách nhiệm pháp lý. Chủ nhà nên biết khách thuê là ai, đăng ký tạm trú theo quy định và giữ bản sao giấy tờ tùy thân. Đây không chỉ là thủ tục mà còn là cách bảo vệ chính gia đình bạn khi có sự cố xảy ra trong nhà.
Cách định giá phòng trống cho thuê
Bước đầu tiên là khảo sát giá thị trường quanh khu vực bạn ở. Bạn xem các phòng tương tự về diện tích, có nội thất hay không, có nhà vệ sinh riêng hay chung, gần trường, chợ hay khu công nghiệp không. Giá phòng trong nhà ở khu vực trung tâm thành phố thường cao hơn ngoại thành, nhưng cũng phụ thuộc vào tiện ích đi kèm như wifi, máy giặt, chỗ để xe và giờ giấc ra vào.
Bước thứ hai là tính chi phí của bạn. Nếu phòng có điều hòa, máy nước nóng và wifi riêng, tiền điện nước hàng tháng sẽ tăng lên. Bạn có thể chọn một trong hai cách: giá thuê đã bao gồm điện nước trong một hạn mức, ví dụ điện dưới một mức nhất định, hoặc giá thuê chưa bao gồm và chia theo đồng hồ riêng hoặc theo đầu người. Cách thứ hai công bằng hơn nhưng cần đồng hồ riêng hoặc thỏa thuận rõ cách chia.
Bước thứ ba là đặt giá khởi điểm hợp lý, không quá cao so với thị trường. Phòng trống để không vài tháng vì giá cao sẽ lỗ nhiều hơn là giảm giá một chút để có khách sớm và ổn định lâu dài. Một khách thuê tốt ở lại một năm quý hơn nhiều so với việc thay khách ba lần trong một năm, vì mỗi lần đổi khách bạn lại tốn thời gian dọn dẹp, đăng tin và làm quen lại.
Chuẩn bị phòng trước khi đăng tin cho thuê
Trước khi chụp ảnh và đăng tin, bạn nên dọn phòng thật sạch, sửa những hỏng hóc nhỏ như ổ điện lỏng, vòi nước rỉ, cửa khó khóa. Một phòng sạch, sáng và có khóa riêng sẽ tạo ấn tượng tốt ngay từ lần xem đầu tiên. Nội thất cơ bản nên có giường, tủ quần áo, bàn học hoặc bàn làm việc và quạt hoặc điều hòa tùy mức giá. Nếu phòng đã có sẵn nội thất, hãy lập danh sách đồ đạc kèm tình trạng và chụp ảnh làm bằng chứng khi bàn giao.
Bạn cũng nên chuẩn bị sẵn khu vực chung: lối đi, chỗ để xe, chỗ phơi đồ và nhà vệ sinh chung cần sạch sẽ và có quy định rõ. Khách thuê sẽ đánh giá cả ngôi nhà, không chỉ căn phòng. Một nhà vệ sinh chung bẩn hoặc chỗ để xe chật chội có thể khiến khách từ chối dù phòng rất đẹp.
Khi đăng tin, hãy mô tả đúng thực tế: diện tích, nội thất, nhà vệ sinh riêng hay chung, giờ giấc ra vào, có cho nấu ăn hay không, có chỗ để xe hay không, và giá đã bao gồm những gì. Mô tả đúng giúp lọc bớt khách không phù hợp và giảm tranh cãi sau này vì kỳ vọng sai lệch.
Những điều phải có trong hợp đồng thuê phòng
Hợp đồng thuê phòng nên ghi rõ họ tên, giấy tờ tùy thân của hai bên, địa chỉ phòng cho thuê và thời hạn thuê. Tiền thuê mỗi tháng, ngày đóng tiền, hình thức đóng tiền và tiền cọc phải ghi bằng số và bằng chữ. Tiền cọc thường bằng một tháng tiền thuê, dùng để bù trừ khi khách làm hỏng đồ đạc hoặc dọn đi mà chưa thanh toán đủ.
Hợp đồng cũng cần ghi rõ trách nhiệm sửa chữa: hỏng hóc do sử dụng bình thường thì ai chịu, hỏng do khách làm vỡ thì ai đền. Quy định về tăng giá, ví dụ không tăng giá trong thời hạn hợp đồng trừ khi hai bên thỏa thuận lại, cũng nên có để tránh tranh cãi. Điều kiện chấm dứt hợp đồng trước hạn, thời gian báo trước, thường là 30 ngày, và cách xử lý tiền cọc khi chấm dứt sớm cần được viết rõ.
Ngoài ra, bạn nên đính kèm phụ lục quy tắc chung sống: giờ giấc yên lặng buổi tối, việc dùng chung bếp và nhà vệ sinh, khách đến chơi, hút thuốc, nuôi thú cưng và việc giữ vệ sinh khu vực chung. Cả hai bên ký vào phụ lục này, vì khi có tranh cãi, quy tắc đã ký sẽ có giá trị hơn lời nói miệng rất nhiều.
Cách chọn khách và quản lý việc thuê lâu dài
Khi có người hỏi thuê, bạn nên gặp trực tiếp, trao đổi về công việc, giờ giấc sinh hoạt và lý do thuê phòng. Bạn không cần hỏi quá sâu vào đời tư, nhưng cần hiểu cơ bản về nếp sống của khách để xem có hợp với gia đình mình hay không. Một khách đi làm giờ hành chính thường hợp với gia đình có trẻ nhỏ hơn một khách làm ca đêm về khuya.
Trong tháng đầu tiên, bạn nên trao đổi thường xuyên và nhẹ nhàng nếu có điểm chưa hợp, thay vì để dồn lại. Việc nhắc nhở sớm, lịch sự sẽ hiệu quả hơn nhiều so với việc chịu đựng rồi bùng nổ sau vài tháng. Bạn cũng nên kiểm tra phòng định kỳ theo thỏa thuận, ví dụ mỗi quý một lần, và báo trước cho khách thay vì tự ý vào phòng.
Về tài chính, hãy ghi chép đầy đủ tiền thuê, tiền điện nước và các khoản phát sinh mỗi tháng. Một cuốn sổ hoặc bảng tính đơn giản sẽ giúp bạn đối chiếu khi khách hỏi và tránh nhầm lẫn. Khi khách muốn gia hạn, bạn có thể xem xét giữ nguyên giá hoặc tăng nhẹ theo thị trường, và làm phụ lục gia hạn thay vì để hợp đồng hết hạn mà vẫn cho ở tiếp không có giấy tờ.
Bạn có thể tham khảo thêm kinh nghiệm thuê nhà nguyên căn cho gia đình trẻ và cách kiểm tra phòng và đọc hợp đồng thuê chung cư mini để đối chiếu các điểm cần kiểm tra trước khi ký bất kỳ hợp đồng thuê nào.
Câu hỏi thường gặp
Cho thuê phòng có cần đăng ký tạm trú cho khách không? Có, bạn nên khai báo lưu trú hoặc đăng ký tạm trú cho khách theo quy định tại địa phương. Việc này bảo vệ cả chủ nhà và khách khi có kiểm tra hoặc sự cố, và thủ tục hiện nay đã đơn giản hơn nhiều so với trước.
Khách dọn đi đột ngột không báo trước thì xử lý tiền cọc thế nào? Bạn xử lý theo điều khoản đã ghi trong hợp đồng về thời gian báo trước và tiền cọc. Đây chính là lý do hợp đồng phải ghi rõ điểm này, vì nếu chỉ thỏa thuận miệng, bạn rất khó giữ lại tiền cọc một cách hợp lý.
Có nên cho khách nấu ăn trong phòng không? Tùy điều kiện phòng. Nếu phòng không có khu vực bếp riêng và hệ thống thoát mùi tốt, bạn nên quy định khách nấu ăn ở bếp chung theo giờ giấc nhất định, thay vì nấu trong phòng gây mùi và nguy cơ cháy nổ.
Kết luận
Cho thuê phòng trống là nguồn thu nhập tốt, nhưng chỉ bền khi bạn làm đúng từ đầu: định giá theo thị trường, chuẩn bị phòng sạch sẽ, ký hợp đồng rõ ràng và thỏa thuận quy tắc chung sống bằng văn bản. Một khách thuê phù hợp, ở lâu dài và tôn trọng quy tắc chung sẽ quý hơn nhiều so với giá thuê cao hơn một chút nhưng thay khách liên tục. Hãy đầu tư thời gian cho bước chuẩn bị, vì đó là khoản đầu tư rẻ nhất để tránh rắc rối về sau.
