Tối 31/10, Tập đoàn Điện lực Việt Nam công bố giảm giá bán lẻ điện bình quân 2% từ 1/11 — lần giảm đầu tiên sau bốn lần tăng liên tiếp. Bài viết phân tích mức giảm theo quyết định của EVN và Bộ Công Thương, ước tính tiền mỗi hộ tiết kiệm được, hướng dẫn đọc hóa đơn điện và 6 mẹo dùng điện hiệu quả mùa lạnh.
3 điều cần nhớ
- Từ 1/11/2026, giá bán lẻ điện bình quân là 2.159,9037 đồng/kWh (chưa gồm VAT), giảm 2% so với mức áp dụng từ 10/5/2025.
- Đây là lần giảm đầu tiên sau 4 lần tăng liên tiếp (tháng 5/2023, tháng 11/2023, tháng 10/2024 và tháng 5/2025) — giá đã tăng từ khoảng 1.864 đồng/kWh lên hơn 2.204 đồng/kWh.
- Số tiền thực tế mỗi hộ tiết kiệm phụ thuộc vào mức tiêu thụ và biểu giá theo bậc; ước tính một hộ dùng 200 kWh/tháng tiết kiệm khoảng gần 9.000 đồng mỗi tháng.
Bối cảnh: vì sao giá điện giảm lúc này
Quyết định giảm giá không đến một cách đột ngột. Trước đó, ngày 27/10, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đã chủ trì cuộc họp yêu cầu EVN tiết kiệm tối đa chi phí sản xuất kinh doanh và xây dựng phương án giảm giá điện cho giai đoạn từ 1/11/2026 đến 31/3/2027. Mục tiêu được nêu rõ: ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ đời sống sinh hoạt của người dân và giảm chi phí cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo số liệu EVN công bố, tổng chi phí sản xuất kinh doanh điện năm 2025 ước tính hơn 601.680 tỷ đồng, tương đương giá thành khoảng 2.092,7 đồng cho mỗi kWh, với sản lượng điện thương phẩm đạt 287,51 tỷ kWh. Khi chi phí đầu vào được kiểm soát tốt hơn và hiệu quả vận hành được cải thiện, dư địa để điều chỉnh giảm giá bán lẻ đã xuất hiện — và lần này, phần dư địa đó được chuyển trực tiếp thành lợi ích cho người dùng điện.
Đáng chú ý, đây là lần đầu tiên giá điện đi xuống sau một chu kỳ tăng kéo dài hơn ba năm. Kể từ tháng 5/2023 đến nay, giá bán lẻ điện bình quân đã trải qua bốn lần điều chỉnh tăng: 3% vào tháng 5/2023, 4,5% vào tháng 11/2023, 4,8% vào tháng 10/2024 và 4,8% vào tháng 5/2025. Sau bốn lần tăng, mặt bằng giá đã leo từ khoảng 1.864 đồng/kWh lên hơn 2.204 đồng/kWh, tạo áp lực không nhỏ lên chi tiêu của các hộ gia đình. Vì vậy, đợt giảm 2% lần này dù không lớn về con số tuyệt đối, nhưng có ý nghĩa tâm lý quan trọng: xu hướng tăng liên tục đã dừng lại.
Mức giảm cụ thể theo quyết định của EVN và Bộ Công Thương
Theo Quyết định số 1305/QĐ-EVN do EVN ban hành ngày 30/10/2026, giá bán lẻ điện bình quân mới áp dụng từ ngày 1/11/2026 là 2.159,9037 đồng/kWh (chưa bao gồm thuế VAT), giảm 2% — tương đương khoảng 44,16 đồng cho mỗi kWh — so với mức 2.204,0655 đồng/kWh đang áp dụng từ ngày 10/5/2025.
Cùng ngày 31/10, Bộ Công Thương cũng ban hành Quyết định số 2892/QĐ-BCT quy định cụ thể giá bán điện cho các nhóm khách hàng sử dụng điện, có hiệu lực từ ngày 1/11/2026. Nói cách khác, EVN quyết định mặt bằng giá bình quân, còn Bộ Công Thương quy định chi tiết biểu giá áp dụng cho từng nhóm khách hàng — trong đó có các hộ gia đình sử dụng điện sinh hoạt theo biểu giá bậc thang.
Cần lưu ý một điểm quan trọng: con số 2.159,9037 đồng/kWh là giá bình quân, chưa gồm VAT, và là cơ sở để xây dựng biểu giá chi tiết. Giá thực tế mỗi hộ phải trả cho từng bậc thang (bậc 1 đến bậc 6 đối với điện sinh hoạt) được quy định riêng trong quyết định của Bộ Công Thương. Vì vậy, mức giảm tuyệt đối trên hóa đơn của mỗi gia đình sẽ khác nhau tùy theo tổng sản lượng tiêu thụ trong tháng.
Hộ gia đình tiết kiệm được bao nhiêu?
Với mức giảm bình quân khoảng 44 đồng cho mỗi kWh (chưa gồm VAT), chúng ta có thể ước tính nhanh số tiền tiết kiệm theo các mức tiêu thụ phổ biến của hộ gia đình Việt Nam:
- Hộ dùng 100 kWh/tháng (căn hộ nhỏ, ít thiết bị): tiết kiệm khoảng 4.400 đồng/tháng.
- Hộ dùng 200 kWh/tháng (gia đình 3–4 người, mức phổ biến ở thành phố): tiết kiệm khoảng 8.800 đồng/tháng.
- Hộ dùng 350 kWh/tháng (nhà nhiều thiết bị, dùng điều hòa thường xuyên): tiết kiệm khoảng 15.400 đồng/tháng.
Đây là con số ước tính tương đối để hình dung, vì giá điện sinh hoạt được tính theo 6 bậc thang lũy tiến — dùng càng nhiều, đơn giá các bậc cao càng lớn, nên mức giảm tuyệt đối thực tế có thể chênh lệch so với phép tính bình quân. Ngoài ra, hóa đơn cuối cùng còn cộng thêm thuế VAT theo quy định hiện hành. Dù số tiền tiết kiệm mỗi tháng không lớn, nhưng với hàng chục triệu hộ gia đình trên cả nước, tổng giá trị mà người dân được hưởng là rất đáng kể. Quan trọng hơn, đợt giảm này phát đi tín hiệu rằng chi phí điện năng đang được kiểm soát theo hướng có lợi cho người tiêu dùng. Để theo dõi thêm các biến động chi tiêu trong gia đình, bạn có thể xem chuyên mục Đời sống – Gia đình của Báo Doanh Thu.
Cách đọc hóa đơn tiền điện trong 5 bước
Nhiều người chỉ nhìn con số tổng cộng rồi thanh toán, bỏ qua các thông tin giúp kiểm soát chi tiêu điện năng. Hãy đọc hóa đơn theo 5 bước sau:
Bước 1 — Xác định kỳ ghi chỉ số. Kiểm tra hóa đơn của tháng nào, từ ngày nào đến ngày nào. Từ kỳ hóa đơn tháng 11, một phần sản lượng có thể được tính theo giá mới (từ 1/11) và phần trước đó theo giá cũ — đơn vị điện lực sẽ phân bổ theo tỉ lệ số ngày.
Bước 2 — Đối chiếu chỉ số công tơ. Lấy chỉ số cuối kỳ trừ chỉ số đầu kỳ, ra tổng sản lượng kWh đã dùng. Nếu nhà bạn có công tơ điện tử, có thể tự ghi chỉ số vào cùng ngày mỗi tháng để đối chiếu.
Bước 3 — Xem chi tiết từng bậc giá. Hóa đơn liệt kê số kWh rơi vào từng bậc (bậc 1: 0–50 kWh, bậc 2: 51–100 kWh...) nhân với đơn giá tương ứng. Đây là phần quan trọng nhất: nó cho biết gia đình bạn đang "dính" ở bậc giá nào.
Bước 4 — Cộng tiền điện và thuế. Tổng tiền điện chưa thuế cộng với thuế VAT sẽ ra số tiền phải thanh toán. Kiểm tra phép cộng có khớp không trước khi chuyển khoản.
Bước 5 — Theo dõi xu hướng. So sánh sản lượng 3–6 tháng gần nhất. Nếu hóa đơn tăng đột biến mà thói quen dùng điện không đổi, hãy kiểm tra rò rỉ điện hoặc thiết bị hỏng — đó có thể là nguyên nhân khiến bạn trả tiền oan mỗi tháng. Mẹo đọc các loại bảng giá và hóa đơn chi tiêu hằng ngày cũng được chia sẻ trong bài cách đọc bảng giá xăng và mẹo tiết kiệm xăng cho xe máy.
6 mẹo dùng điện hiệu quả trong mùa lạnh
Giá điện giảm là tin vui, nhưng dùng điện hiệu quả mới là cách tiết kiệm bền vững nhất — nhất là khi mùa lạnh tới, nhu cầu dùng bình nóng lạnh và thiết bị sưởi tăng cao:
1. Bình nóng lạnh: bật trước 15–20 phút rồi tắt. Đừng để bình chạy 24/24 — đó là một trong những thiết bị "ngốn" điện nhất trong nhà. Bật trước khi tắm khoảng 15–20 phút, tắt ngay sau khi dùng xong.
2. Điều hòa chiều nóng: đặt 20–22°C và hẹn giờ. Mỗi độ tăng thêm đều tốn điện đáng kể. Dùng chế độ hẹn giờ tắt sau khi ngủ say, đóng kín cửa phòng và vệ sinh lưới lọc định kỳ để máy chạy nhẹ hơn.
3. Tủ lạnh: đặt nhiệt độ vừa phải, hạn chế mở cửa lâu. Ngăn mát khoảng 3–5°C, ngăn đá khoảng -18°C là đủ. Đừng nhồi quá đầy cũng đừng để quá trống, và kiểm tra gioăng cao su cửa tủ còn kín không.
4. Thay đèn sợi đốt, huỳnh quang cũ bằng đèn LED. Đèn LED tiết kiệm tới 70–80% điện năng so với đèn sợi đốt cùng độ sáng, tuổi thọ cao hơn nhiều lần — khoản đầu tư ban đầu thu hồi rất nhanh qua hóa đơn hằng tháng.
5. Rút phích các thiết bị ở chế độ chờ. TV, đầu thu, sạc điện thoại, máy tính để ở chế độ chờ vẫn âm thầm tiêu thụ điện 24/24. Dùng ổ cắm có công tắc để ngắt gọn cả cụm thiết bị khi không dùng.
6. Gom mẻ lớn khi giặt, ủi. Giặt đủ tải ở chế độ tiết kiệm điện, ủi quần áo gom một lần thay vì ủi lắt nhắt mỗi ngày — máy giặt và bàn ủi đều là thiết bị công suất lớn, dùng càng ít lần càng tiết kiệm.
Câu hỏi thường gặp
Giá điện giảm có áp dụng ngay trên hóa đơn tháng 11 không?
Có, nhưng theo kỳ ghi chỉ số. Giá mới có hiệu lực từ ngày 1/11/2026, nên hóa đơn tháng 11 của nhiều hộ sẽ gồm cả số ngày trước và sau 1/11 — phần sản lượng sau 1/11 được tính theo giá mới, phần trước đó theo giá cũ, phân bổ theo tỉ lệ số ngày trong kỳ.
Thuế VAT trên hóa đơn điện có thay đổi không?
Không. Mức giá EVN và Bộ Công Thương công bố là giá chưa gồm VAT; thuế VAT vẫn áp dụng theo quy định thuế hiện hành và được cộng vào cuối hóa đơn như trước đây.
Dùng điện càng nhiều thì được giảm càng nhiều tiền, có đúng không?
Về số tiền tuyệt đối thì đúng — vì mỗi kWh đều được giảm khoảng 44 đồng. Nhưng tỉ lệ giảm là như nhau (2%), và do biểu giá bậc thang lũy tiến, các hộ dùng nhiều vốn đã phải trả đơn giá cao ở các bậc trên. Cách tiết kiệm hiệu quả nhất vẫn là giảm sản lượng tiêu thụ, không phải trông chờ vào tỉ lệ giảm giá.
Kết luận
Đợt giảm giá điện từ 1/11/2026 — lần đầu tiên sau hơn ba năm tăng liên tiếp — mang lại lợi ích trực tiếp cho hàng chục triệu hộ gia đình, dù số tiền tiết kiệm mỗi tháng ở mức khiêm tốn vài nghìn đến hơn mười nghìn đồng tùy mức tiêu thụ. Ý nghĩa lớn hơn nằm ở tín hiệu chính sách: chi phí điện năng đang được kiểm soát theo hướng ổn định kinh tế vĩ mô và chia sẻ lợi ích với người dân, đúng tinh thần chỉ đạo giảm giá cho giai đoạn 1/11/2026–31/3/2027. Hãy tận dụng thời điểm này để xem lại hóa đơn điện của gia đình mình, biết mình đang dùng ở bậc giá nào, và áp dụng 6 mẹo tiết kiệm ở trên — vì kWh tiết kiệm được luôn là kWh rẻ nhất.
Thông tin trên Báo Doanh Thu (baodoanhthu.com) mang tính chất tham khảo chuyên sâu và phân tích dữ liệu thị trường, không phải là lời khuyên ủy thác đầu tư tài chính.
