Hóa đơn nước của nhiều gia đình Việt Nam tăng vọt mà không rõ lý do: tháng trước 150.000 đồng, tháng này đã 300.000 đồng dù số người trong nhà không đổi. Bài viết này hướng dẫn 7 cách tiết kiệm nước đơn giản và chỉ ra 4 sai lầm phổ biến khiến hóa đơn nước của bạn cao hơn mức cần thiết.
3 điều cần nhớ
- Một vòi nước rò rỉ nhỏ giọt có thể làm mất hàng trăm lít nước mỗi tháng: kiểm tra rò rỉ là việc đầu tiên và quan trọng nhất, trước cả mọi mẹo tiết kiệm khác.
- Tiết kiệm nước không cần mua thiết bị đắt tiền: thay đổi thói quen như tắt vòi khi đánh răng, tắm nhanh hơn 2 phút đã giúp một gia đình 4 người giảm 20 đến 30 phần trăm lượng nước dùng.
- Hãy đọc đồng hồ nước mỗi tuần một lần: con số trên đồng hồ cho bạn biết chính xác gia đình đang dùng bao nhiêu nước và có đang bị rò rỉ hay không.
Vì sao hóa đơn nước của gia đình tăng vọt
Giá nước sinh hoạt tại các thành phố lớn ở Việt Nam được tính theo bậc thang: dùng càng nhiều, giá mỗi mét khối càng cao. Một gia đình 4 người ở Hà Nội hay Thành phố Hồ Chí Minh thường dùng khoảng 12 đến 16 mét khối nước mỗi tháng, tương đương hóa đơn 150.000 đến 250.000 đồng. Nhưng chỉ cần một thói quen xấu như để vòi chảy trong lúc đánh răng hay một bồn cầu rò rỉ là lượng nước dùng có thể tăng lên 20 đến 25 mét khối, đẩy hóa đơn lên 400.000 đến 500.000 đồng. Theo phân tích của Báo Doanh Thu (baodoanhthu.com), phần lớn các trường hợp hóa đơn nước tăng đột ngột đều đến từ rò rỉ và thói quen, không phải từ việc tăng giá.
Một điểm quan trọng khác là nước sinh hoạt không chỉ là tiền nước. Ở nhiều địa phương, hóa đơn nước còn kèm phí thoát nước và phí bảo vệ môi trường tính theo lượng nước tiêu thụ, nên dùng nhiều nước đồng nghĩa với trả nhiều loại phí cùng lúc. Tiết kiệm nước vì vậy vừa giảm tiền nước, vừa giảm các khoản phí đi kèm, lại vừa góp phần bảo vệ nguồn nước sạch đang ngày càng khan hiếm. Bạn có thể tham khảo thêm chuyên mục mẹo vặt thủ thuật để xem nhiều cách tiết kiệm chi tiêu sinh hoạt khác cho gia đình.
Trước khi áp dụng các mẹo tiết kiệm, bạn cần biết gia đình mình đang dùng bao nhiêu nước. Hãy xem hóa đơn nước 3 tháng gần nhất và ghi lại số mét khối mỗi tháng. Con số này là mốc để bạn so sánh sau khi áp dụng các cách dưới đây. Nếu lượng nước tăng đột ngột từ tháng này sang tháng khác mà sinh hoạt không thay đổi, gần như chắc chắn trong nhà có chỗ rò rỉ.
7 cách tiết kiệm nước đơn giản cho gia đình
Cách 1: Tắt vòi khi đánh răng và rửa mặt. Để vòi chảy trong 2 phút đánh răng làm mất khoảng 12 lít nước. Một gia đình 4 người, mỗi người đánh răng 2 lần mỗi ngày, sẽ lãng phí gần 3.000 lít nước mỗi tháng chỉ vì thói quen này. Hãy tắt vòi, dùng cốc để súc miệng, và chỉ mở vòi khi cần tráng lại.
Cách 2: Tắm vòi sen nhanh hơn 2 phút. Vòi sen thông thường chảy khoảng 9 đến 12 lít nước mỗi phút. Rút ngắn mỗi lần tắm 2 phút giúp mỗi người tiết kiệm khoảng 20 lít nước, cả gia đình tiết kiệm hơn 2.000 lít mỗi tháng. Hãy tắt vòi trong lúc kỳ cọ xà phòng rồi mở lại khi tráng người, cách này tiết kiệm thêm một lượng nước đáng kể.
Cách 3: Kiểm tra và sửa rò rỉ ngay trong tuần này. Hãy kiểm tra tất cả vòi nước, van xả bồn cầu và các khớp nối ống nước trong nhà. Một vòi rỉ nhỏ giọt 1 giọt mỗi giây làm mất khoảng 700 lít nước mỗi tháng. Cách kiểm tra đơn giản nhất: ghi số đồng hồ nước trước khi đi ngủ, không dùng nước qua đêm, sáng hôm sau đọc lại, nếu số tăng lên thì trong nhà đang có rò rỉ.
(Ảnh minh họa).
Cách 4: Dùng nước vo gạo và nước rửa rau để tưới cây. Nước vo gạo chứa nhiều dưỡng chất tốt cho cây, nước rửa rau sau khi rửa sạch cũng có thể dùng để tưới cây cảnh hay lau sân. Một gia đình nấu ăn 2 bữa mỗi ngày có thể tận dụng 5 đến 10 lít nước mỗi ngày cho việc này, thay vì xả thẳng xuống cống.
Cách 5: Giặt đồ bằng máy giặt đủ tải. Máy giặt cửa trước dùng khoảng 50 đến 70 lít nước mỗi lần giặt, máy giặt cửa trên dùng tới 100 lít trở lên. Giặt khi máy đầy tải thay vì giặt lắt nhắt vài món giúp gia đình tiết kiệm hàng trăm lít nước mỗi tháng. Hãy chọn chế độ giặt tiết kiệm nước và dùng đúng lượng bột giặt, vì giặt thừa bột sẽ tốn thêm nước để xả sạch.
Cách 6: Lắp đầu vòi tiết kiệm nước và bồn cầu hai chế độ xả. Đầu vòi tiết kiệm nước có giá chỉ 30.000 đến 80.000 đồng, giúp giảm lưu lượng nước mà vẫn đủ mạnh để rửa tay hay rửa bát. Bồn cầu hai chế độ xả giúp bạn chọn xả ít nước cho nhu cầu nhẹ, tiết kiệm 3 đến 4 lít mỗi lần xả. Đây là hai khoản đầu tư nhỏ nhưng hiệu quả lâu dài nhất cho gia đình.
Cách 7: Hứng nước lạnh chờ nước nóng khi tắm. Mỗi lần chờ nước nóng, gia đình thường xả bỏ 3 đến 5 lít nước lạnh. Hãy đặt một xô hứng nước lạnh này để dùng lau nhà, giặt giẻ hay dội nhà vệ sinh. Với gia đình 4 người tắm mỗi ngày, cách này tận dụng được hơn 400 lít nước mỗi tháng thay vì để chảy thẳng xuống cống.
4 sai lầm khiến hóa đơn nước tăng vọt
Sai lầm 1: Bỏ qua bồn cầu rò rỉ vì tưởng không đáng kể. Van xả bồn cầu bị hở khiến nước chảy rỉ rả xuống bồn cầu cả ngày lẫn đêm mà gia đình không nghe thấy. Một bồn cầu rò rỉ có thể làm mất 200 đến 400 lít nước mỗi ngày, tương đương 6 đến 12 mét khối mỗi tháng, đủ để đẩy hóa đơn nước tăng gấp đôi. Cách kiểm tra: nhỏ vài giọt phẩm màu thực phẩm vào két nước, chờ 30 phút không xả, nếu nước trong bồn cầu đổi màu thì van xả đang rò rỉ và cần thay ngay.
Sai lầm 2: Rửa bát dưới vòi nước chảy liên tục. Nhiều gia đình có thói quen mở vòi xả mạnh và rửa từng chiếc bát dưới dòng nước chảy. Cách này tốn gấp 3 lần lượng nước so với cách rửa đúng: tráng bát trong một chậu nước, rửa bằng xà phòng, rồi tráng lại một lần dưới vòi. Một lần rửa bát cho gia đình 4 người có thể tốn tới 40 lít nước nếu mở vòi liên tục, nhưng chỉ tốn khoảng 15 lít nếu rửa đúng cách.
Sai lầm 3: Tưới cây và rửa xe vào giữa trưa nắng gắt. Tưới cây lúc 12 giờ trưa khiến phần lớn nước bốc hơi trước khi thấm xuống đất, cây không hấp thụ được bao nhiêu mà nước thì tốn gấp đôi. Hãy tưới cây vào sáng sớm hoặc chiều mát, vừa tiết kiệm nước vừa tốt cho cây. Rửa xe cũng vậy: dùng vòi xịt trực tiếp có thể tốn 100 đến 150 lít nước, trong khi dùng xô và khăn lau chỉ tốn khoảng 20 đến 30 lít.
Sai lầm 4: Không bao giờ đọc đồng hồ nước. Nhiều gia đình chỉ biết số tiền phải trả mà không biết mình dùng bao nhiêu mét khối. Không đọc đồng hồ đồng nghĩa với không phát hiện được rò rỉ sớm và không biết các mẹo tiết kiệm có hiệu quả hay không. Hãy đọc đồng hồ mỗi tuần một lần, ghi vào sổ tay hoặc điện thoại, và so sánh với tuần trước. Bạn có thể tham khảo thêm chuyên mục thị trường tiêu dùng để cập nhật giá các thiết bị tiết kiệm nước và so sánh trước khi mua.
Cách tính tiền nước và đặt mục tiêu tiết kiệm cho gia đình
Để biết mình tiết kiệm được bao nhiêu tiền, hãy lấy số mét khối nước trên hóa đơn nhân với đơn giá theo bậc thang của công ty cấp nước địa phương. Ví dụ, gia đình dùng 16 mét khối một tháng với đơn giá trung bình khoảng 10.000 đồng mỗi mét khối thì hóa đơn nước khoảng 160.000 đồng, chưa kể phí thoát nước. Nếu áp dụng các cách trên và giảm xuống còn 12 mét khối, gia đình tiết kiệm khoảng 40.000 đến 60.000 đồng mỗi tháng, tương đương 500.000 đến 700.000 đồng mỗi năm.
Hãy đặt mục tiêu cụ thể: giảm 20 phần trăm lượng nước trong 2 tháng đầu tiên. Việc này hoàn toàn khả thi chỉ bằng cách sửa rò rỉ, tắt vòi khi đánh răng và tắm nhanh hơn. Sau khi đạt mục tiêu, gia đình có thể đặt mục tiêu tiếp theo là giảm thêm 10 phần trăm bằng cách lắp thiết bị tiết kiệm nước. Hãy cho cả gia đình cùng tham gia, kể cả trẻ nhỏ, vì tiết kiệm nước là thói quen cần cả nhà cùng làm mới hiệu quả. Bạn cũng có thể xem thêm chuyên mục đời sống gia đình để tìm thêm nhiều mẹo quản lý chi tiêu trong nhà.
Câu hỏi thường gặp
Gia đình 4 người dùng bao nhiêu nước mỗi tháng là hợp lý? Theo khuyến nghị của ngành cấp nước, mỗi người cần khoảng 100 đến 120 lít nước mỗi ngày cho sinh hoạt, tức gia đình 4 người dùng khoảng 12 đến 15 mét khối mỗi tháng là hợp lý. Nếu hóa đơn của gia đình bạn vượt quá 20 mét khối mà không có lý do đặc biệt như tưới vườn lớn hay nuôi nhiều vật nuôi, hãy kiểm tra rò rỉ và xem lại thói quen dùng nước.
Đồng hồ nước quay dù không ai dùng nước có phải là rò rỉ không? Đúng vậy. Hãy khóa tất cả vòi nước trong nhà, ghi số đồng hồ, chờ 2 giờ không dùng nước rồi đọc lại. Nếu kim đồng hồ vẫn quay hoặc số tăng lên, trong nhà chắc chắn có rò rỉ, thường là ở bồn cầu hoặc đường ống âm trong tường. Trường hợp này nên gọi thợ nước kiểm tra vì rò rỉ trong tường rất khó tự phát hiện.
Lắp thiết bị tiết kiệm nước có thực sự hiệu quả không? Có, nhưng hiệu quả phụ thuộc vào loại thiết bị và thói quen dùng nước. Đầu vòi tiết kiệm nước và bồn cầu hai chế độ xả là hai thiết bị hiệu quả nhất, có thể giảm 15 đến 25 phần trăm lượng nước dùng. Tuy nhiên, nếu thói quen lãng phí không thay đổi, thiết bị cũng chỉ giúp được một phần. Hãy kết hợp cả hai: sửa thói quen trước, lắp thiết bị sau.
Kết luận
Tiết kiệm nước sinh hoạt không khó và không cần tốn nhiều tiền: chỉ cần kiểm tra rò rỉ ngay trong tuần này, tắt vòi khi đánh răng, tắm nhanh hơn 2 phút và đọc đồng hồ nước mỗi tuần là gia đình bạn đã có thể giảm 20 đến 30 phần trăm hóa đơn nước. Hãy bắt đầu từ những việc đơn giản nhất, cho cả gia đình cùng tham gia, và sau 2 tháng hãy so sánh hóa đơn với trước đây để thấy rõ số tiền tiết kiệm được.
