Cùng bán một loại mỹ phẩm, nhưng có người livestream nào cũng đông khách, có người đăng bài cả tháng không ai hỏi mua. Điểm khác nhau thường không nằm ở sản phẩm mà nằm ở thương hiệu cá nhân: khách nhớ bạn là ai và vì sao nên mua của bạn. Bài viết hướng dẫn 6 bước xây dựng thương hiệu cá nhân và 5 lỗi cần tránh.
3 điều cần nhớ
- Thương hiệu cá nhân là cảm giác khách hàng có về bạn, không phải logo hay tên shop đẹp: khách mua vì tin bạn hiểu sản phẩm và nói thật.
- Chọn một nhóm khách và một thế mạnh duy nhất để mọi người nhớ tới: người bán gì cũng được thì khách chẳng nhớ bạn bán gì.
- Nhất quán mỗi ngày quan trọng hơn một lần hoành tráng: đăng đều, trả lời đều, giữ chất lượng đều thì thương hiệu mới lớn dần.
Thương hiệu cá nhân là gì và vì sao người bán online cần có
Thương hiệu cá nhân là hình ảnh và cảm nhận khách hàng ghi nhớ về bạn mỗi khi thấy tên hay bài đăng của bạn. Với người bán hàng online, đó chính là tài sản lớn nhất, vì trên sàn thương mại điện tử hay mạng xã hội, khách không được chạm vào sản phẩm trước khi mua. Họ chỉ dựa vào thông tin sản phẩm và niềm tin vào người bán. Người bán có thương hiệu rõ ràng sẽ bán được giá cao hơn, ít phải giảm giá để cạnh tranh và có khách quay lại mua lần hai, lần ba. Theo phân tích của Báo Doanh Thu (baodoanhthu.com), đây cũng là lý do nhiều shop nhỏ vẫn sống khỏe dù không chạy quảng cáo nhiều: khách quen giới thiệu khách mới, và mỗi lần giới thiệu đều bắt đầu bằng câu "mua của chị này đi, chị ấy tư vấn thật". Bạn có thể tham khảo thêm chuyên mục marketing bán hàng để hiểu cách các shop nhỏ đang tiếp cận khách hàng trên mạng xã hội.
Ngược lại, người bán không có thương hiệu thì mỗi đơn hàng đều phải bắt đầu lại từ đầu: đăng bài, chạy quảng cáo, chờ khách lạ, rồi lo khách so giá với shop khác. Cách bán này tốn tiền quảng cáo, tốn sức mà lợi nhuận mỏng dần vì lúc nào cũng phải giảm giá để cạnh tranh. Thương hiệu cá nhân không phải thứ xa xỉ chỉ dành cho người nổi tiếng. Dù bán rau sạch, đồ handmade hay dụng cụ điện, ai cũng có thể xây thương hiệu cho riêng mình, miễn là biết mình phục vụ ai và giỏi điều gì nhất.
6 bước xây dựng thương hiệu cá nhân để bán hàng online
Bước 1: Chọn đúng một nhóm khách để phục vụ. Đừng cố bán cho tất cả mọi người, vì bán cho tất cả nghĩa là không ai thấy bạn nói với mình. Hãy chọn một nhóm khách thật cụ thể, ví dụ mẹ bỉm sữa cần đồ dùng an toàn cho bé, dân văn phòng cần đồ ăn vặt sạch, hay người mới tập gym cần thực phẩm bổ sung dễ hiểu. Khi đã chọn nhóm khách, hãy tìm hiểu họ lo lắng điều gì và hay mua vào lúc nào. Shop phục vụ mẹ bỉm sữa cần nói về thành phần và giấy chứng nhận an toàn, shop phục vụ dân văn phòng cần nói về tốc độ giao hàng và giá hợp lý.
Bước 2: Chọn một thế mạnh duy nhất để khách nhớ tới bạn. Thế mạnh này trả lời câu hỏi: vì sao khách nên mua của bạn mà không mua của người khác. Có người mạnh về kiến thức, tư vấn kỹ từng loại da; có người mạnh về sự thật thà, quay video test thật, nói rõ cả nhược điểm; có người mạnh về tốc độ giao hàng. Hãy chọn một thế mạnh đúng với con người thật của bạn, vì bạn sẽ sống với nó mỗi ngày. Nếu bạn không giỏi nói trước ống kính thì đừng cố làm người livestream hài hước, hãy mạnh về viết bài hướng dẫn hoặc chăm sóc khách sau bán. Thế mạnh thật thì bền, thế mạnh vay mượn thì sớm lộ ra.
Bước 3: Làm cho hình ảnh của bạn nhất quán ở mọi nơi. Khách hàng gặp bạn ở nhiều chỗ: trang cá nhân, nhóm bán hàng, sàn thương mại điện tử, kênh video ngắn. Hãy dùng cùng tên hiển thị, cùng ảnh đại diện rõ mặt, cùng cách xưng hô và cùng tông màu chủ đạo ở mọi nơi. Khi khách thấy bài đăng của bạn lần thứ ba, thứ tư, họ phải nhận ra ngay mà không cần đọc tên. Cách trả lời tin nhắn cũng là một phần của hình ảnh: trả lời nhanh, lịch sự, gọi đúng tên khách và nhớ khách đã mua gì. Những chi tiết nhỏ này tạo cảm giác chuyên nghiệp, khiến khách yên tâm hơn hẳn shop trả lời cộc lốc.

(Ảnh minh họa).
Bước 4: Chia sẻ nội dung hữu ích trước khi bán hàng. Khách hàng không lên mạng để xem quảng cáo, họ lên mạng để giải trí và học điều gì đó. Vì vậy, cứ ba bài chia sẻ kiến thức thì mới nên có một bài bán hàng. Người bán mỹ phẩm hướng dẫn phân biệt da dầu và da khô, người bán đồ gia dụng quay video vệ sinh máy hút bụi, người bán thực phẩm chia sẻ cách bảo quản đồ ăn. Khi bạn cho đi kiến thức miễn phí, khách sẽ coi bạn là người hiểu nghề, và khi cần mua thì người đầu tiên họ nghĩ tới chính là bạn. Nội dung hữu ích còn được chia sẻ nhiều hơn, tiếp cận khách mới mà không tốn tiền quảng cáo. Bạn có thể xem thêm các bài trong chuyên mục thương mại điện tử để học cách các shop đang làm nội dung trên sàn.
Bước 5: Xuất hiện đều đặn và đúng giờ giấc khách quen. Thương hiệu cá nhân lớn lên nhờ sự lặp lại. Hãy chọn một lịch đăng bài giữ được lâu dài, ví dụ mỗi tối lúc 8 giờ đăng một bài, mỗi thứ bảy livestream một buổi, và giữ lịch đó ít nhất ba tháng. Khách quen dần với giờ của bạn và chủ động chờ xem. Đừng đăng dồn mười bài một ngày rồi biến mất cả tuần, vì thuật toán mạng xã hội và trí nhớ của khách đều không ưu ái kiểu xuất hiện thất thường.
Bước 6: Chăm sóc khách sau bán để biến khách thành người giới thiệu. Thương hiệu cá nhân mạnh nhất không nằm ở bài đăng mà nằm ở miệng khách hàng. Sau khi giao hàng, hãy nhắn hỏi khách đã nhận được chưa, dùng sản phẩm có hợp không, và ghi chú sở thích của khách cho lần sau. Một tấm thiệp cảm ơn viết tay hay món quà nhỏ kèm đơn hàng khiến khách nhớ bạn lâu hơn bất kỳ quảng cáo nào. Khi khách hài lòng, hãy nhẹ nhàng nhờ họ chia sẻ cảm nhận thật, đừng ép buộc và đừng trả tiền cho lời khen giả. Một lời giới thiệu thật từ khách quen giá trị hơn mười bài quảng cáo, vì người mua mới tin bạn mình hơn tin người bán. Bạn cũng nên đọc thêm chuyên mục khởi nghiệp để học cách giữ chân khách hàng khi shop còn nhỏ.
5 lỗi cần tránh khi xây dựng thương hiệu cá nhân
Lỗi 1: Sao chép y hệt người bán khác. Thấy shop khác livestream hay, bài đăng nhiều tương tác thì copy nguyên si về dùng. Cách này khiến bạn mãi là bản sao mờ nhạt, khách so sánh là thấy bạn thua bản gốc. Hãy học cách làm của người khác nhưng kể lại bằng câu chuyện và giọng nói của chính mình.
Lỗi 2: Nói quá về sản phẩm để chốt đơn nhanh. Quảng cáo kem dưỡng trắng da trong ba ngày, thực phẩm giảm cân không cần tập luyện, hay cam kết khỏi bệnh khi bán thực phẩm chức năng. Khách dùng không hiệu quả sẽ phàn nàn, đăng bài bóc phốt, và thương hiệu xây bao lâu cũng sụp trong một đêm. Nói đúng, nói đủ, nói rõ giới hạn của sản phẩm mới là cách bán bền.
Lỗi 3: Hôm nay bán mỹ phẩm, ngày mai bán đồ điện tử. Đổi mặt hàng liên tục khiến khách không biết bạn chuyên về cái gì, mỗi lần đổi là phải xây lại niềm tin từ đầu. Nếu muốn mở rộng, hãy mở rộng trong cùng nhóm khách, ví dụ từ mỹ phẩm sang chăm sóc tóc.
Lỗi 4: Chỉ xuất hiện khi cần bán hàng. Cả tháng không đăng gì, đến đợt xả kho mới xuất hiện dồn dập, khách sẽ cảm thấy bạn chỉ nhớ tới họ khi cần tiền. Thương hiệu cần được nuôi dưỡng cả lúc không bán, bằng bài chia sẻ và tương tác thật lòng với khách.
Lỗi 5: Tranh cãi với khách trên mạng xã hội. Dù khách sai, việc đôi co công khai chỉ làm người ngoài thấy bạn thiếu chuyên nghiệp. Hãy xử lý khiếu nại riêng tư, xin lỗi khi mình sai và đổi trả khi sản phẩm lỗi.
Câu hỏi thường gặp
Người mới bán online có cần xây thương hiệu cá nhân ngay từ đầu không? Cần, nhưng không cần làm lớn ngay. Ngay từ đơn hàng đầu tiên, bạn đã có thể bắt đầu: dùng tên thật, ảnh thật, tư vấn thật và chăm sóc khách sau bán. Thương hiệu sẽ lớn dần cùng số khách của bạn, quan trọng là bắt đầu đúng hướng từ ngày đầu.
Không giỏi livestream thì có xây được thương hiệu cá nhân không? Được. Livestream chỉ là một trong nhiều cách xuất hiện. Bạn có thể mạnh về viết bài hướng dẫn, quay video ngắn không lộ mặt, hoặc chăm sóc khách qua tin nhắn thật tận tâm. Hãy chọn hình thức hợp tính cách của mình và làm thật tốt hình thức đó.
Bao lâu thì thương hiệu cá nhân bắt đầu mang lại đơn hàng đều? Thường cần ít nhất ba đến sáu tháng xuất hiện đều đặn và chăm sóc khách nghiêm túc. Tháng đầu khách còn dè chừng, tháng thứ ba bắt đầu có khách quen, sau sáu tháng lời giới thiệu từ khách cũ sẽ mang về khách mới đều hơn.
Kết luận
Xây thương hiệu cá nhân là công việc hằng ngày của người bán hàng nghiêm túc: chọn đúng khách, giữ một thế mạnh thật, xuất hiện đều đặn, chia sẻ kiến thức hữu ích và chăm sóc khách sau bán. Tránh năm lỗi lớn là sao chép người khác, nói quá về sản phẩm, đổi mặt hàng liên tục, chỉ xuất hiện khi cần bán và tranh cãi với khách. Bắt đầu từ hôm nay bằng một việc nhỏ: viết ra nhóm khách, thế mạnh của bạn và lịch đăng bài cho tuần tới. Khách hàng sẽ không nhớ shop rẻ nhất, họ nhớ người bán khiến họ yên tâm nhất.



